* اشکور مرکزی روستای شوئیل از توابع بخش رحیم آباد شهرستان رودسر

روستاي شوئيل، مرکز دهستان در اشکورمرکزی با روستاهای دشتک، تازه آباد، دتورسر، کیکاووس و لرده همسایه بوده و در 45 کیلومتری بخش رحیم آباد و 60 کیلومتری جنوب غربی شهرستان رودسر و در موقعیت جغرافیایی 36درجه 47دقیقه شمالی و 50درجه 13دقیقه شرقی در ارتفاع 1560 متری نسبت به سطح دریا واقع شده است.

دهکده قدیم و باستانی روستای شوئیل در اشکورمرکزی گیلان

نام بومی محلی و قدیمی این روستا شول( shol) تلفظ می شد. کلمه شول به روایت لغت نامه دهخدا به تنهائی معنی" مرد جوان قدرتمند" را در زبان بختیاری دارد. همچنین شول نام یکی از قبایل لر در غرب فارس تا اصفهان است که بازماندگان این مردمان به زبان لری سخن می‌گویند.

پژوهشگر و محقق معاصراشکوری زنده یاد محمدقلی صدراشکوری در کتاب سُمامُوس معنی دیگرشول را؛ شور، غوغا، همهمه، شوریدگی، نعره برآوردن و کسی را از راه دور فراخواندن به گویش اشکوری آورده است، به عبارتی در اشکور شول به آواز و صدای بلند و بانگی گفته می شود که افراد برای خبردادن یا هدایت و... ایجاد می کنند. بهرحال این نام کم کم با فارسیزه شدن تغییر و هم اکنون شوئیل (shoeil)نام دارد.

در کتاب وجه تسمیه روستاهای گیلان اثر مرحوم جهانگیر سرتیپ پور آمده است که شوئیل همان «شوئیتهر = شوئیتر» روستایی است که به گزارش پورداود به معنی سرزمین است که در آنجا زیست کنند. خردتر از ایالت یا کشور و بزرگتر از ده. بنابراین باید سرزمینی باشد که امروز «بلوک» خوانند.

ياسنت لويى رابینو، ریاست بانک شاهنشاهی رشت و سرکنسول دولت انگلیس در گیلان، نویسنده کتاب ولایات دالمرز ایران گیلان درباره این روستا می نویسد: « شوئیل در ارتفاع 1245 متری قرار دارد و ییلاق عده ای از خان های رحیم آباد است که در آنجا خانه های خوبی ساخته اند.»

موسی مسعود هم در کتاب گیلان، بخش تاریخ اشکور می نویسد ؛ ساکنان شهر رحیم آباد به سه طایفه جور حیاطی (بالا حیاطی )، من حیاطی (میان حیاطی) و جیر حیاطی (پائین حیاطی ) تقسیم می شوند که مربوط به حیاط های موجود در تابستانگذران اهالی شوئیل، که معتبرترین آبادی اشکور به شمار می رفت، می‌شود. من حیاطی ها را از طایفه هزار اسب می دانند که خود تاریخی دیرینه داشته و در گذشته‌های دور سرزمین های اشکور و حتی لرستان، خوارزم و ابرکوه ردپای آنان را می توان یافت.

روستای شوئیل به عنوان یکی از معتبرترین آبادی های اشکور و از دوره کریم خان زند به بعد، مرکز و کانون اشکور از اشکور رامسر تا دیلمان بوده است. خانه های قدیمی و بلند مرتبه دو تا سه طبقه با مصالح سنتی خشت و گل و چوب با روپوشی از تخته های کوتاه به لفظ محلی ( لت ) و محوطه هایی با باغات صیفی کاری محصور شده با شاخه های درختان به لفظ محلی (چپر) و با داشتن نزدیک به 100 باب مغازه، از جمله چندین خواربارفروشی، بزازی، میوه فروشی، قصابی، قهوه خانه، خیاطی، حمام، آرایشگاه، صیقل گری، نعلبندی، چلنگری، پاسگاه ژاندارمری، داروخانه، دکتر(پزشک)، دو مسجد، مناظر طبیعی زیبا، گردشگاهها، و... از ویژگی های متمایز و بارز این روستای قدیمی نسبت به سایر روستاهای منطقه بود که منظره ای بسیار زیبا و تماشایی داشت.

علاوه بر آنها، تعداد دو روزنامه دیواری، شامل یک روزنامه دیواری ادبی و دیگری اجتماعی و سیاسی. در شوئیل تهیه و تنظیم و منتشر می شد که در سه قسمت بازار شوئیل نصب می گردید و همواره از لحاظ حاکمیتی، انتظامی و موقعیت سوق الجیشی و جغرافیایی مورد توجه بود.

همچنین این روستا به علت قرار گرفتن در طرف شمالی دامنه قله ملاخورشی و در پای جنگل راش، در فصل بهار و تابستان هوایش خنک و مطبوع و در پائیز و زمستان بسیار سرد و یخبندان است و از طرفی مرکز ثقل و راه ارتباطی اغلب روستاهای آن منطقه در اشکور بود.

از این جهت ملاکین رحیم آباد تا قبل از اصلاحات ارضی رژیم شاه برای گریز از گرمای تابستان در رحیم آباد و تفریح و جمع آوری محصول از ماه خرداد به شوئیل سفر و کوچ می کردند و بدین طریق اکثر آنها در پائیز و زمستان در رحیم آبادسکونت داشته و در اواخر بهار به شوئیل باز می گشتند.

در حال حاضر این دهکده باستانی و تاریخی دارای سه محله متمایز متشکل از حیاط، جیرمحله و چله محله است. اما با وجود این، نقاط دیگری بود که جدا از این تقسیم بندی کلی قرار می گرفت و به عبارت گسترده و ریزتر روستای قدیمی و فعلی شوئیل از محله های یازده گانه ذیل تشکیل شده است.

1- جورحیاط 2- مّین حیاط 3- جیرحیاط 4- بازارسَر 5- کربلادشت 6 - سی سر 7- گل باغ

8- جیرمحله (اُورمحله یا اوطرف محله) 9- چله محله 10- چاك دشت 11- نرمه دشت

شایان ذکر است، در گذشته و قبل از احداث جاده و راههایی ارتباطی فعلی، بهترین میوه ها از رودبارالموت از راه گردنه گون کول و صیفی جات و سایر ارزاق نیز از قشلاق گیلان و راه مالروی سی پل وارد بازار شوئیل می شد و مرکز بازار تمام روستاهای اشکور حتی دیلمان و قسمتی از رودبار بود و با داشتن بازارچه محلی، خرید و فروش محصولات بومی و تامین ارزاق مایحتاج اهالی روستاهای منطقه اغلب در بازارچه شوئیل صورت می گرفت.

يكی از بناهاي بسيار قديمي روستاي شوئيل، مسجد جامع آن ( نام محلي آن جير مسجد) بوده كه مردم منطقه اعتقاد عميق و قلبي به اين مكان مقدس دارند. ساختمان قديمي اين مسجد به علت فرسودگي و غير قابل استفاده بودن تخريب و با كمك مردم، هيت امناء، انجمن هاي مردم نهاد و بناي جديد آن احداث گردید. بقعه ی آقا سید ابوالحسن هم یکی دیگر از مکان های مذهبی این روستا هست.

مسجد جامع دهستان شوئیل در فرآیند تخریب و احداث

روستای شوئیل براساس سرشماری عمومی ونفوس مسکن سال 1395 دارای 66خانوار و با جمعيتی معادل 179 نفر متشکل از 88 مرد و 91 زن است.

هم اکنون در این روستا ساختمان های پاسگاه نیروی انتظامی، مدرسه ، دهداری، کتابخانه، شعبه نفت، مرکز سلامت جامع روستایی به نام مبارک شهید سرلشکر قنبر قنبرزاده شوئیلی، معاون وقت اطلاعات و عملیات نیروی زمینی ارتش در دوران دفاع مقدس مزین است و تعداد یک خانه بهداشت قرار دارد که کارکنان آن خدمات عمومی ذیربط را به مردم ارایه می نمایند.